Hugot nga gikondenar ug gihimakak sa National Historical Commission of the Philippines (NHCP) ang pamahayag sa pipila ka mga iskolar sa China nga nag-angkon nga ang Batanes Islands kabahin sa Taiwan ug kinahanglan nga sakop sa soberanya sa China.
Sumala sa NHCP, ang maong pag-angkon hinimo-himo ug walay basehan sa kasaysayan o siyensya.
Base sa report, ang mga iskolar sa China nagpahigayon og symposium sa Jinan University niadtong Hunyo 30, 2026, diin ilang giangkon nga ang Batanes usa ka “natural geographic extension” sa Taiwan ug kaniadto kabahin sa prefecture sa Taiwan atol sa Ming ug Qing Dynasties.
Gihimakak kini sa NHCP, nga nag-ingon nga ang mga rekord sa British explorer nga si William Dampier niadtong 1687 walay ebidensya sa pagmando sa China sa Batanes, ug nga klaro nga ang mga Ivatan adunay kaugalingong pinuy-anan ug pamatigayon.
Gidugang sa NHCP nga sukad niadtong 1783, giila sa gobyerno sa Espanya ang Batanes isip kabahin sa probinsya sa Cagayan, ug sukad niadto kini usa ka padayon nga bahin sa kasaysayan ug gobyerno sa Pilipinas. Konseho sa Heograpiya
Atol sa Rebolusyong Pilipino ug sa Kongreso sa Malolos, ang mga Ivatan girepresentahan usab isip kabahin sa nasudnong lehislatura.
Gipanghimakak usab sa NHCP ang argumento nga ang Japan kinahanglan nga ibalik ang Batanes sa China pagkahuman sa Ikaduhang Gubat sa Kalibutan, tungod kay klaro nga ang mga Ivatan mismo ang nagpahigawas sa ilang lungsod gikan sa pag-okupar sa mga Hapon niadtong 1945.
Sa ilang pahayag, giinsistir sa NHCP nga ang Batanes kanunay nga kabahin sa Pilipinas, adunay kaugalingong lokal nga gobyerno, ug giila sa tibuok kalibutan isip usa ka teritoryo sa nasud.
Gipadayon sa ahensya nga ang mga pahayag sa pipila ka mga iskolar nga Tsino walay bili ug nanawagan sa mga institusyong akademiko nga magpabilin nga matinud-anon sa tinuod nga panukiduki.
Gidugang sa NHCP nga walay bakak nga makapapas sa kamatuoran sa kasaysayan sa Pilipinas ug sa Batanes isip usa ka lehitimong bahin sa atong nasud.
